Op 18 november is het Europese Antibioticadag. Antibiotica zijn belangrijke geneesmiddelen, maar alleen wanneer ze echt nodig zijn. Elk onnodig gebruik maakt bacteriën sterker, waardoor antibiotica later minder goed kunnen werken. Op deze pagina leest u wanneer antibiotica wel en niet helpen en wat u zelf kan doen.


Virus of bacterie?

Antibiotica werken enkel tegen bacteriën. Tegen virussen, zoals bij een verkoudheid of griep, doen ze niets. Ze verlichten ook geen pijn en verlagen de koorts niet.

Meestal gaat het vanzelf over

Uw afweer heeft vaak gewoon tijd nodig. Hieronder ziet u hoe lang klachten bij volwassenen ongeveer duren. Bij de meeste winterziektes is de toestand na twee weken verbeterd.

Waarom zijn we er zuinig mee?

Herhaald en verkeerd gebruik maakt bacteriën sterker.

  • Resistentie: bacteriën worden ongevoelig. Dan werkt het middel mogelijk niet meer wanneer u of uw kind het echt nodig heeft.
  • Bijwerkingen: diarree, misselijkheid of huiduitslag kunnen voorkomen, zonder dat u er sneller beter van wordt.
  • Niet sneller beter: bij verkoudheid of griep verkort een antibioticum de klachten niet en verlicht het ze niet.


Zo helpt u uw lichaam herstellen

  • Drink veel en rust uit. Bij elke winterziekte helpt dat.
  • Pijn of koorts? Pijnstillers verlichten pijn en koorts. Antibiotica doen dat niet.
  • Keel, neus of hoest? Keelpastilles, neusspray en slijmoplossers kunnen uw klachten verlichten.
  • Vraag advies aan uw apotheker, zeker als u al andere medicijnen neemt.


Wanneer komt u best langs?

Een echte bacteriële infectie, zoals een longontsteking, behandelen we wel met antibiotica.
Neem sneller contact op als u:

  • ouder bent dan 65;
  • astma of diabetes hebt;
  • een longziekte hebt, zoals COPD;
  • hartproblemen hebt;
  • een verminderde afweer hebt of afweeronderdrukkende medicatie neemt.

Houden uw klachten aan of maakt u zich zorgen? Maak een afspraak. Uw huisarts beslist samen met u wat nodig is.


Vier gouden regels

Zo gebruikt u antibiotica veilig en verantwoord:

Vragen over antibiotica?

Bespreek het gerust met uw huisarts of apotheker. Een afspraak maken kan online of telefonisch op 09 282 88 00.

Bronnen: ECDC, kernboodschappen voor het algemene publiek over antibiotica (antibiotic.ecdc.europa.eu).